Pianka neoprenowa - co to jest?

Pianka neoprenowa – co to jest?

Produkt tenkojarzy nam się zazwyczaj z surfowaniem lub nurkowaniem, wyczynowym lub rekreacyjnym – i słusznie. Ale czym dokładnie jest pianka neoprenowa i jaka jest jej historia?

Pianka neoprenowa – co to jest?

Pianki neoprenowe mają ważne zadanie. Dzięki niej możemy nurkować nawet na bardzo dużych głębokościach oraz w niezwykle niesprzyjających warunkach. Pianka taka chroni wówczas nasze ciało przez niebezpiecznymi dla życia i zdrowia zmianami temperatury.

Jak działa pianka neoprenowa?

Efekt skutkujący zachowaniem naturalnej dla naszego organizmu temperatury ciała uzyskiwany jest przede wszystkim dzięki znajdującym się w piance maleńki pęcherzykom powietrza. Aby zrozumieć, na czym polega ta sztuczka, wystarczy pomyśleć o znanym nam wszystkim termosie. To właśnie powietrze zamknięte pomiędzy warstwami termosu sprawia, że wlana do niego ciecz zachowuje na długo swoją temperaturę. Dzieje się tak dlatego, że przewodnictwo cieplne powietrza jest około dwudziestu razy mniejsze niż to samo przewodnictwo w przypadku płynów i cieczy.
Podobnie jest w przypadku pianek. Nie ma znaczenia, czy są to dziecięce pianki neoprenowe czy pianki neoprenowe damskie – wszystkie są dosyć grube i rzadko mają grubość mniejszą niż 8 milimetrów, dzięki czemu w materiale znajduje się dużo powietrza. Innym przykładem ochrony przez zimnem działającej na podobnej zasadzie są sierść i pióra zwierząt pływających w zimnych wodach. Okrywa pingwinów czy fok jest mokra tylko z zewnątrz. Jej warstwa położona bliżej skóry pozostaje sucha i wypełniona powietrzem.

Skąd wziął się pomysł na piankę neoprenową?

Jak w przypadku wszystkich tego typu wynalazków, również pianki neoprenowe nie są wynikiem pojedynczego olśnienia jednego człowieka. Historia wszystkich odkryć tego typu ciągnie się przez wieki, a składają się na nią tradycje i eksperymenty setek tysięcy ludzi dzielących się swoimi pomysłami i odkryciami.

Syreny z Mordowi

Tak naprawdę nie możemy wiedzieć kiedy rozpoczęły się pierwsze poszukiwania rozwiązań podobnych do współczesnej pianki neoprenowej. Dla przykładu – znane są podania dotyczące poławiaczek pereł na terenie dzisiejszej Republiki Mordowi, będącej częścią Federacji Rosyjskiej. Przez setki lat kobiety zajmowały się wydobywaniem z głębin mroźnych zbiorników wodnych pereł i nie były im do tego potrzebne współczesne damskie pianki neoprenowe. Choć z czasem zabroniono im tego fachu, ponieważ dawał im on niezależność stanowiącą zagrożenie dla patriarchalnych ról społecznych, po dziś dzień przetrwały pisemne oraz ustne podania na ten temat. Mówią one o tym, że kobiety smarowały się specjalną maścią, która umożliwiała im oddychanie pod wodą, przypuszczać jednak można, że zostały one błędnie przetłumaczone – taka maść mogła po prostu zatrzymywać przy skórze pęcherzyki powietrza, umożliwiając długie przebywanie w wodzie o niskiej temperaturze.

Wojskowa klapa

Pomysł do przemysłowej produkcji strojów dla nurków został zaadaptowany dopiero kilkaset lat później, około 1950 roku. Hugh Bradner z Instytutu Oceanografii w San Diego zauważył, że jeśli w stroju do nurkowania uwięziony zostanie gaz, to nawet jeśli strój ów zmoknie i woda przedostanie się do skóry – dzięki pęcherzykom powietrza przyjmie ona temperaturę ciała. Wykorzystanie tak wykonanych strojów do pływania zaproponowano wówczas Amerykańskiej armii, jednak propozycja została odrzucona. Stało się tak dlatego, że istniała obawa, że ze względu na dużą zawartość gazu w piance będzie ona widoczna na radarach wrogich armii.

Komercyjny sukces

Hugh Bradner wraz ze swoim kolegą o nazwisku William Bascom porzucili pracę nad pianką, nie interesowało ich bowiem komercjalizowanie produktu po tym jak patent na piankę został odrzucony przez zbytnie podobieństwo do kombinezonów do latania. Pomysł podchwycili natomiast inni. Spodobał się przede wszystkim pasjonatom surfingu oraz nurkowania. Szybko zaczęły powstawać kolejne firmy zajmujące się produkcją strojów – początkowo w przydomowych garażach, a później w coraz bardziej profesjonalnych fabrykach. Szybko zaczęto tworzyć kroje odpowiadające kolejnym grupom społecznym, a w końcu nawet pianki neoprenowe dla dzieci.

Do czego wykorzystywane są pianki neoprenowe?

Przeznaczenie pianek już znamy – chronią one ciało przed wychłodzeniem przy kontakcie z wodą w niekorzystnych warunkach atmosferycznych. Pozostaje jednak pytanie – jakie formy przyjmują takie stroje?

Myśląc o tego typu ubiorze zapewne wyobrażamy sobie strój pokrywający osobę nurkującą od stóp do głów. Faktycznie, takie pianki są bardzo popularne, bo i najlepiej chronią organizm przed wychłodzeniem, pokrywając nie tylko tors, ale także kończyny i głowę. Jednak są również najdroższe, kiedy nie ma więc potrzeby by chronić przed wychłodzeniem całe ciało, często decydujemy się na inne warianty stroju.
Bardzo popularne są na przykład kamizelki. Nie posiadają one rękawów, natomiast najczęściej pokrywają cały tors – łącznie z brzuchem, klatką piersiową, plecami, barkami, szyją, a nawet głową. W ten sposób chronimy elementy ciała najbardziej narażone na wychłodzenie. Możemy nosić je oddzielnie, lub jako dodatkową warstwę pianki do pływania w szczególnie zimnych wodach.